BS Nguyễn Văn Lộc - Phó Giám đốc BV Nhi TƯ trả lời:

Sốt xuất huyết (SXH) là căn bệnh rất dễ lây truyền, đặc biệt dễ lan thành dịch ở những khu dân cư đông đúc dù nó không lây từ người sang người mà do muỗi vằn truyền bệnh. Thông thường theo chu kỳ dịch thì ở miền Bắc từ tháng 8-11 và ở miền Nam thì từ tháng 6 - 8  mới là đỉnh dịch, nhưng năm nay thời tiết diễn biến phức tạp, nắng nóng mưa nhiều, ẩm, muỗi phát triển là điều kiện thuận lợi căn bệnh này bùng phát.

SXH có thể gặp ở mọi lứa tuổi, từ trẻ em đến người lớn. Đáng nói là tỉ lệ tái phát SXH rất cao, từ trẻ nhỏ 1 - 2 tháng tuổi đến người già đều có khả năng bị tái phát với tỷ lệ trung bình là 4 lần trong đời. Cụ thể, trước đã mắc sốt do type này vẫn có thể bị mắc tiếp tục với các type khác. Lần thứ hai sẽ khó chữa hơn lần thứ nhất. Như vậy, con chị vẫn có khả năng bị tái phát SXH nếu không được phòng bệnh chu đáo.

Tuy nhiên đến nay, vẫn chưa có vắc xin cũng như thuốc đặc hiệu phòng căn bệnh này, nên tốt nhất là mọi người cần chủ động phòng chống căn bệnh này.

Cần thường xuyên vệ sinh môi trường sạch sẽ. Các chum, vại, bể chứa nước cần có nắp đậy.  Khi ngủ cần ngủ màn tránh muỗi đốt,  dọn vệ sinh sạch sẽ những vùng nước đọng, phát quang bụi rậm, thường xuyên cọ rửa dụng cụ chứa nước, đậy nắp kín hoặc thả cá để diệt ấu trùng, loăng quăng, phun thuốc trừ muỗi… Với trẻ nhỏ hay chạy nhảy, chơi đùa nên bôi dầu chống muỗi cho trẻ để tránh nguy cơ trẻ bị muỗi đốt truyền bệnh sốt xuất huyết…

Trên thực tế, SHX có những triệu chứng khá điển hình để phân biệt với các loại sốt khác, nhưng nhiều phụ huynh vẫn nhầm lẫn giữa SXH và sốt thường. Đây cũng là nguyên nhân khiến rất nhiều ca bệnh SXH nhập viện khi đã ở tình trạng nguy kịch.

Người lớn có thể căn cứ vào một số dấu hiệu điển hình của bệnh SXH  để phát hiện và đưa trẻ đến viện kịp thời:

- Bệnh nhân thường bị sốt dao động. Có khi người bệnh sốt rất cao, nhưng có khi thân nhiệt lại giảm xuống đột ngột khiến người bệnh toát mồ hôi và cảm thấy rét run.

- Trong nhiều trường hợp, bệnh nhân cảm thấy mệt, đau khắp người, đau các cơ.

- Bệnh nhân bị sốt xuất huyết có thể chảy máu cam, chảy máu chân răng, chảy máu dạ dày.

- Bệnh diễn biến nặng dần (thường ở ngày thứ 4) với biểu hiện xuất huyết ở các mức độ khác nhau: Dưới da, niêm mạc, xuất huyết nội tạng... Đây cũng là thời điểm nhiệt độ cơ thể bắt đầu giảm xuống, bệnh nhân cảm thấy mệt mỏi, li bì, chân tay lạnh, mạch khó bắt, tụt huyết áp do mất dịch. Đây là thời điểm người bệnh dễ bị sốc do mất máu và mất dịch, rất nguy hiểm, có thể dẫn đến tử vong. 

Như vậy, nếu có dấu hiệu sốt cao đột ngột, mệt mỏi, ủ rủ, chán ăn kéo dài trên hai ngày, xuất hiện các nốt lấm chấm trên người bệnh nhân cần được đưa ngay đến bệnh viện để khám và phát hiện, điều trị kịp thời. Vì nếu không đưa đến kịp thời, bệnh sẽ khó cứu chữa do người bệnh bị mất máu, mất dịch có thể gây sốc dẫn đến tử vong. Đặc biệt, nếu trong cùng một khu vực mà phát hiện có nhiều bệnh nhân bị sốt thì càng phải nhanh chóng đưa bệnh nhân đến viện. Tuyệt đối không tự ý cho người bệnh dùng các thuốc hạ sốt có axit khi nghi ngờ bị SXH.  Vì nếu bị SXH mà uống thuốc hạ sốt có tính axit như Aspirin… thì sẽ gây nguy cơ chảy máu đường tiêu hoá (chảy máu dạ dày, chảy máu ruột...). Chảy máu đường tiêu hoá thường chảy nhiều nơi, nhiều chỗ nhỏ rất khó cầm khiến bệnh nhân rơi vào tình trạng mất máu, mất dịch liên tục làm tăng nguy cơ tử vong. Do vậy, khi có những dấu hiệu trên, cần nhanh chóng đưa bệnh nhân đến viện để được điều trị kịp thời, tránh những biến chứng xấu có thể xảy ra.

Hồng Hải