Trên thực tế, ông Musharraf đang mất dần những lựa chọn khi phải đương đầu với tỷ lệ ủng hộ giảm mạnh, hệ thống tư pháp "cứng đầu" và al-Qaeda.
Ngày 10/9, ông Musharraf đã trục xuất Sharif trở lại Arập Xêút chỉ vài giờ sau khi ông này hồi hương sau 7 năm lưu vong. Sự trở về của một nhân vật từng bị ông Musharraf hạ bệ trong cuộc đảo chính năm 1999 là sự kiện mới nhất trong cuộc khủng hoảng mà nhà lãnh đạo đang bị công kích Musharraf phải đối mặt kể từ khi ông thực hiện một nỗ lực bất thành nhằm sa thải người đứng đầu ngành tòa án ở nước này cách đây 6 tháng.
Thắng nhất thời
Các nhà phân tích cho rằng việc cấm ông Sharif trở về nước chỉ là một giải pháp trước mắt và bộc lộ thế yếu của Musharraf. Động thái này nhiều khả năng sẽ làm gia tăng hơn nữa tình trạng rối loạn ở nước cộng hòa Hồi giáo 160 triệu dân có vũ khí hạt nhân.
Quyết định trục xuất ông Sharif đã thổi bùng làn sóng chỉ trích của quốc tế. Liên minh châu Âu và Anh cùng lên tiếng kêu gọi Pakistan tuân thủ luật pháp. Rõ ràng, việc đẩy ông Sharif lên ngay chuyến bay tiếp theo rời Islamabad là một thách thức trực diện của ông Musharraf trong quan hệ với Tòa án Tối cao Pakistan. Toà án này vừa yêu cầu chính phủ không được cản trở cựu Thủ tướng Sharif trở về dưới bất cứ hình thức nào.
Ông Hasan Askari, một cựu lãnh đạo phụ trách khoa học chính trị của trường Đại học Punjab ở Lahore, nhận định "việc trục xuất ông Sharif đã đẩy lùi thách thức trước mắt đối với ông Musharraf, nhưng có lẽ đây chỉ là một thành công tức thời. Trong tương lai gần, ông Musharraf có thể sẽ phải đối mặt với nhiều khó khăn hơn từ phía các đảng phái đối lập và sự bất hòa sâu sắc hơn giữa ông với Tòa án Tối cao".
Theo ông Askarri, chính việc ông Musharraf đối đầu với Chánh án Tòa án tối cao Iftikhar Muhammad Chaudhry hồi đầu năm nay đã tạo ra mối đe dọa lớn nhất đối với chế độ quân sự đã tồn tại 9 năm qua của ông.
Theo các nhà quan sát, rõ ràng là ông Chaudhry đang cố làm cho ông Musharraf "lấm lưng trắng bụng" thông qua việc tìm cách chứng tỏ với nhân dân Pakistan rằng tất cả những lời tố cáo do chế độ của ông Musharraf đưa ra trước đây là “bất công, là xuyên tạc và không có cơ sở”.
Đây là một kế hoạch rất bài bản nhằm làm cho hình ảnh của Tổng thống Musharraf ngày càng bị lu mờ trước khi diễn ra cuộc bầu cử tổng thống dự kiến từ ngày 15/9 đến ngày 15/10.
Ông Mohamad Farahat, chuyên gia chính trị phân tích: “Chưa bao giờ Tổng thống Musharraf bị rơi vào tình trạng khó khăn như những ngày vừa qua. Tất cả các lực lượng dường như đều liên minh với nhau để chống lại ông. Tất cả những gì ông đã và đang cố sức làm để ghi điểm trước khi diễn ra cuộc bầu cử tổng thống đều đẩy ông đến tình trạng nguy hiểm hơn".
Thua "cầm chắc"
Các nhà phân tích cũng cho rằng Musharraf dường như "thiếu một kế hoạch hành động ngoài việc níu kéo quyền lực. Ông dựa vào một nhóm cố vấn thay vì lắng nghe ý kiến từ chính đảng cầm quyền.
Mặc dù ở Pakistan chỉ xảy ra một cuộc biểu tình nhỏ phản đối việc trục xuất ông Sharif, nhưng báo chí Pakistan đồng loạt chỉ trích quyết định này và cho rằng cách xử sự của ông Musharraf đối với một vị cựu thủ tướng sẽ kích động thêm sự bất bình vốn đã trở nên sâu sắc.
Nhà phân tích Rasul Baksh Raees thuộc trường Đại học Khoa học quản lý Lahore cho rằng "hiện giờ ông Musharraf và các cộng sự chỉ phản ứng với những gì đang xảy ra và dường như tình hình đã vượt ra ngoài tầm kiểm soát của họ".
Có lẽ hy vọng lớn nhất hiện giờ của ông Musharraf là đạt được một thỏa thuận chia sẻ quyền lực do Mỹ hậu thuẫn với cựu Thủ tướng Benazir Bhutto. Ông cần có sự ủng hộ của bà Bhutto để trong vài tuần nữa quốc hội có thể bầu ông làm tổng thống thêm một nhiệm kỳ 5 năm nữa và tổng tuyển cử sẽ diễn ra vào đầu năm 2008. Song mong muốn này của ông đang có nguy cơ tắt ngấm khi các cuộc thương lượng lâm vào bế tắc do bất đồng về việc ông Musharraf có nên nắm quyền lực trong quân đội và về quyền giải tán quốc hội của tổng thống.
Bên cạnh đó, đe dọa này không chỉ xuất phát từ phe đối lập, mà còn xuất phát từ nội bộ đảng của ông Musharraf, đảng Liên đoàn Hồi giáo Pakistan (PML). Đảng này đang tìm cách ngăn chặn liên minh Musharraf - Bhutto bằng mọi giá bởi lo ngại về một sự xích lại gần nhau như vậy.
Ông Chaudhry Hussain, Chủ tịch đảng PML, cho biết phần lớn các thành viên trong đảng chúng tôi đều lo ngại. Họ cho rằng bà Bhutto sẽ chiếm quyền. Mặc dù thỏa thuận chia sẻ quyền lực với bà Bhutto có thể giúp cứu vãn được tương lai chính trị của ông Musharraf, nhưng nó lại khiến đảng Liên đoàn Hồi giáo Pakistan - Q (PML - Q) cầm quyền bị gạt ra rìa khi đảng của bà Bhutto lấy lại được vị trí của mình, nhất là nếu bà Bhutto lên làm thủ tướng.
Theo các nhà phân tích, việc ủng hộ một thỏa thuận như vậy chẳng khác gì “việc PML - Q tự ký bản án tử hình chính họ”, và như vậy có thể làm cho PML - Q tan rã.
Việc các cuộc thương lượng đến lúc này vẫn bế tắc đang khiến ông Musharraf mất dần cơ hội để có thể tái đắc cử thêm một nhiệm kỳ tổng thống mới.
Nhà bình luận Najam Sethi khẳng định việc trục xuất ông Sharif "tất yếu sẽ đưa tới sự đối đầu nghiêm trọng hơn giữa Musharraf với Tòa án Tối cao và đặt chính phủ Pakistan vào thế phải thúc đẩy một thỏa thuận với bà Bhutto hoặc phải ban bố tình trạng thiết quân luật".
Và như vậy, cuộc khủng hoảng chính trị ở Pakistan đã trở nên trầm trọng và khó lường hơn.
Kiến Văn