Thứ Năm, 23/06/2005 - 14:43
Thư viện mở, tại sao không?
Chức năng của thư viện là gì? Trả lời đơn giản: "Là nơi bạn đọc có thể đến mượn mang về hay ngồi tại chỗ để đọc sách." "Bạn đọc cần đọc sách để làm gì?". "Ngớ ngẩn! Để nâng cao tri thức, hoặc giả để đọc cho có thì âu cũng là cách giải trí lành mạnh".
Vậy, nếu đã nhằm mục đích nâng cao dân trí thì ắt thư viện sẽ là nơi rộng mở với mọi thành phần, với mọi điều kiện trong xã hội. Song theo thiển ý, tôi cho rằng vẫn có gì bất cập trong nội quy mượn sách đọc tại chỗ (mượn về không tính). Đó là quy định chỉ cho đọc một lần trong một năm với khách vãng lai (dùng chứng minh thư thay thế). Tại sao lại như vậy?
Trong khi ngày xưa lúc sách vở còn khan hiếm, mặt bằng trình độ dân trí cũng chưa phát triển bằng bây giờ nhưng chúng ta luôn có những buổi đọc sách, buổi ngâm thơ, kể chuyện cho cả làng cùng nghe; và những hoạt động như vậy luôn thu hút đông đảo sự quan tâm của mọi người, mọi giới… Quả là một nét đẹp văn hoá của tinh thần hiếu học, tinh thần san sẻ yêu thương. Nhưng ngày nay khi điều kiện đầy đủ hơn, có nơi trong hệ thống thư viện đi ngược lại hoàn toàn.
Thật kỳ lạ! Có vẻ như thư viện muốn đóng vai một nàng thiếu nữ khuê các, chỉ để cho số ít "tao nhân mặc khách đã được tuyển chọn" chiêm ngưỡng, số còn lại là "phàm phu tục tử" không có vinh hạnh đó. Có điều, để trở thành "tao nhân mặc khách", bạn chỉ phải mất chút tiền "còm": 22.000 đồng!
Tôi tự hỏi tại sao thư viện không linh hoạt bằng cách làm thêm thẻ đọc trong ngày, với mức phí nhất định dành cho khách vãng lai - những người chỉ cần tìm một đề mục nào đó mà thời gian hạn hẹp hoặc khả năng kinh tế chưa cho phép tìm mua hoặc những người chỉ rảnh một số giờ nhất định, và họ tìm đến thư viện như là một thú vui tinh thần? Việc phải làm thẻ sẽ dễ dẫn đến cụt hứng và khá lãng phí bởi không phải ai cũng luôn mang sẵn hình bên người cho việc làm thẻ cũng như sẽ thường xuyên dùng đến thẻ.
Nếu được như vậy, các bà nội trợ trong một phút nhàn rỗi nào đó sẽ thoải mái ghé qua thư viện cập nhật kiến thức để nâng cao hình ảnh của mình trong mắt người chồng, các nhân viên văn phòng sau giờ ăn trưa nếu không có nhu cầu chợp mắt một tí, cũng sẽ dễ dàng bước vô và lựa cho mình tựa sách hợp "gu" nào đấy… Tất cả hết sức tiện lợi và thoải mái khi chỉ cần bỏ ra ít tiền mua một thẻ đọc trong ngày, sau đó nếu thấy có thời gian rảnh nhất định hay muốn gắn bó lâu dài thì làm thẻ dài hạn như thường, còn không thì cũng chẳng sao.
Tóm lại, thành phần độc giả của thư viện sẽ tăng lên rất nhiều chứ không chỉ gói gọn trong những bạn sinh viên, những người có "thẻ chính quy"; và những đầu sách quý sẽ có nhiều cơ hội tiếp cận với mọi thành phần độc giả hơn thay vì lâm vào tình trạng sách cần người, người khát sách chỉ hiềm mỗi tấm thẻ, để rồi đến nỗi bị tuồn ra ngoài đem bán lậu!
Theo Quý Anh
Sài Gòn Tiếp Thị