Báo điện tử của báo khuyến học & Dân Trí

Sáng ngày 2/10, khu vực bị sạt lở và có lũ đi qua tại phường Lê Lợi, phường Quyết Thắng, thành phố Kon Tum như một bãi chiến trường. Cơn lũ cuồng nộ đã san phẳng tất cả. Rất nhiều người dân không thể xác định được vị trí mảnh đất nhà mình ở đâu.

Bà Hoàng Thị Kỷ (65 tuổi) cùng cô con gái 19 tuổi đang mang thai, đầu đội nón lá dắt nhau đi xác định lại vị trí căn nhà của mình. Bà Kỷ nói trong nước mắt: “Nhà tôi ở trước mặt bờ kè, sát chân cầu ĐăkBla thuộc tổ 1, phường Quyết Thắng. Nước đã cuốn phăng đi hết rồi, giờ cũng không biết nền nhà tui ở đâu”.

Bà kể, khi lũ lên cao, trong nhà có 3 người. Chồng bà - ông Nguyễn Trọng Khải - đã 75 tuổi, không đủ sức chống chọi với lũ. Con gái bà thì yếu ớt, lại đang mang thai. Mình bà gánh gồng ngăn nước vào nhà. Khi nước ngập, may thay cả gia đình được những người cứu hộ đưa đi tránh lũ kịp thời.

“Cái nền nhà cũng bị mất tích rồi. Biết vị trí nào mà dựng lều ở đây hả chú ?” - dáng bà tiều tụy cứ đi tới đi lui hỏi mọi người. 

Hai bên đường Trương Quang Trọng, lúc trước, hàng chục ngôi san sát nhau. Thế nhưng, sau một trận lũ, 41 căn nhà không còn dấu tích. Người dân lúng túng xác định vị trí nhà mình. Những nhà còn nền thì người dân dùng nước xịt bùn, lấy chổi đẩy đất cát đi. “Khi rửa sạch bùn, nhà tôi trước lót gạch men màu xanh nên mới nhận ra đây là nền nhà của mình”, ông Võ Bửu Châu cho biết. 

Tại phường Lê  Lợi, dọc 2 bên đường Phạm Văn Đồng, do còn có nhiều nhà lầu kiên cố nên người dân bị mất nhà dễ xác định vị trí đất nhà mình hơn. Anh Trần Công Lý buồn rầu: “Căn nhà bị cuốn trôi hết rồi nhưng cái toilet mới xây có kết cấu thép kiên cố nên vẫn còn trụ lại được. Nhờ đó tôi mới biết đất này là nền nhà của tôi”. 

Bãi trống mênh mông, ngổn ngang như nhau, biết đâu là nền nhà mình?!

Bà Hoàng Thị Kỷ chỉ về phía bờ kè sát chân cầu cho biết nhà bà lúc trước ở chỗ đó, nhưng sau lũ không biết chính xác vị trí ở đâu mà lần.

Xịt nước, quét sạch đất cát để xác định nền nhà.

Xác định được nền nhà nhờ chiếc... toilet

Dựng lều tạm để ở.

Di tích lịch sử Ngục Kon Tum ngập bùn và rác     Khu di tích lịch sử cấp Quốc gia - Ngục Kon Tum là biểu tượng cho lòng yêu nước, sức mạnh của mảnh đất và con người nơi cao nguyên cồng chiêng. Thế nhưng, trong cơn bão số 9 vừa qua, khu di tích đã bị thiệt hại nặng.   Rác và bùn ngập ngụa trong khu di tích.   Đường Trương Quang Trọng (con đường mang tên một tù chính trị đã hy sinh thay bạn trong cuộc đấu tranh Lưu huyết 12/12/1931) dẫn vào Khu di tích ngục Kon Tum dài khoảng 800 m bị cày xới tan nát.   Bên trong, quần thể  khu di tích bao gồm nhà tưởng niệm, nhà truyền thống, cụm tượng đài “Bất khuất” và hai ngôi mộ tập thể nằm bên bờ sông ĐăkBla bùn lầy và rác ngập ngụa, chất thành đống cao ngay trước tượng đài.   Bà Bùi Thị Thanh Vân - Giám đốc Sở Văn hóa Thể  thao và Du lịch tỉnh Kon Tum - cho biết, nước lũ đã ngập, dâng cao nên toàn bộ 2 khu nhà làm việc, hệ thống điện chiếu sáng, cây cảnh… bị hư hỏng hoàn toàn. Ước tính tổng thiệt hại chỉ riêng tại khu di tích ngục này trên 10 tỷ đồng.   Rác, bùn chất thành đống trước tượng đài    Khu vực Bảo tàng tỉnh Kon Tum đang xây dựng cũng bị nước lũ ngập 2,5m. Sau khi nước rút, để lại lượng bùn đất dày 0,5m. Hệ thống tường rào, điện bị hư hỏng hoàn toàn. Hơn 10.000 hiện vật dưới tầng hầm phải di dời lên cao để bảo toàn.

Công Quang