(Dân trí) - Số liệu vừa được Tổng cục Thống kê công bố chiều 23/8 cho thấy, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 8 chỉ tăng có 0,55%, giảm khá nhiều so với mức 0,94% của tháng 7. Đây là kết quả của hàng loạt các biện pháp mà Chính phủ và các Bộ ngành đưa ra nhằm giảm giá các mặt hàng.
Mức tăng các nhóm mặt hàng chỉ dưới 1%
10 nhóm mặt hàng được đưa ra làm căn cứ để tính CPI tháng 8 này đều tăng, nhưng mức tăng chỉ ở dưới mức 1%. Tuy nhiên, tháng này lại ghi nhận khá lớn về mức tăng của các nhóm.
Tăng cao nhất vẫn là nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống, với mức 0,88%; trong đó hai nhóm nhỏ là lương thực và thực phẩm vẫn còn tăng cao, tương ứng ở các mức 0,86% và 0,92%. Nhóm tăng cao thứ hai là dược phẩm, y tế, tăng 0,65% và nhóm thứ ba, gồm đồ uống, thuốc lá tăng 0,5%; nhóm đồ dùng, dịch vụ khác tăng 0,48%.
Với nhóm có truyền thống tăng cao hàng tháng là nhà ở, vật liệu xây dựng, thì nay lại có mức tăng thấp nhất trong các nhóm hành hoá, chỉ tăng có 0,15%, thấp hơn nhiều so với mức tăng 0,73% của tháng trước.
Đây cũng chính là mức tăng của nhóm phương tiện đi lại, bưu điện. Đặc biệt, nhóm nhỏ của dịch vụ bưu điện lại giảm 0,07%, nhờ có các chương trình khuyến mãi rầm rộ nhân dịp Quốc khánh 2/9 cũng như kỷ niệm 62 năm truyền thống ngành bưu chính viễn thông (15/8).
Như vậy, việc tăng “hạn chế” của nhóm nhà ở, vật liệu xây dựng trong tháng này đã thể hiện rõ hiệu quả của việc thực hiện Chỉ thị 18 của Thủ tướng Chính phủ về các biện pháp kiềm chế tăng giá, duy trì tăng trưởng kinh tế, trong đó có việc không tăng giá điện, ổn định giá bán than cho các hộ tiêu dùng lớn, giảm thuế 18 nhóm mặt hàng thiết yếu, giảm giá xăng...
Bên cạnh đó, các nhóm hàng còn lại như may mặc, mũ nón, giày dép; nhóm đồ dùng, thiết bị gia đình và giáo dục chỉ tăng dưới 0,38%. Đặc biệt nhóm giáo dục chỉ tăng 0,28% dù đang là thời điểm chuẩn bị bước vào năm học mới, nhu cầu mua sắm trang thiết bị giáo dục cả ở các nhà trường và học sinh, sinh viên bắt đầu tăng cao.
Tính theo địa phương, Đà Nẵng là tỉnh có mức tăng CPI cao nhất (tăng 1,03%), mà một trong những nguyên nhân quan trọng của diễn biến này có lẽ là những tác động tiêu cực của bão lũ tại khu vực miền Trung trong thời gian qua. Thủ đô Hà Nội có mức tăng giá cao thứ hai cả nước (tăng 0,86%), kế đến là Thái Nguyên (tăng 0,83%).
Trái lại, thành phố lớn nhất cả nước - TPHCM lại có mức độ tăng giá thấp nhất, chỉ tăng có 0,19%. Đây cũng là thấp nhất của thành phố này kể từ đầu năm tới nay.
Còn nhiều thách thức
Như vậy, giá tiêu dùng đã có những diễn biến tích cực sau hàng loạt các biện pháp quyết liệt của các cơ quan chức năng và dự kiến sẽ tiếp tục tăng thấp ở hai tháng tiếp theo.
Tuy tình hình giá cả đã dịu bớt so với tháng 7, nhưng CPI tính chung từ đầu năm tới nay đã tăng 6,78% và tới 8,57% so với cùng kỳ năm ngoái. Điều này sẽ khiến cho việc kiềm chế lạm phát trong những tháng cuối năm còn rất nhiều thách thức, đặc biệt là mức tăng đã vượt qua lãi suất cơ bản của Ngân hàng Nhà nước, vốn được duy trì ở mức 8,25% trong vòng hơn một năm nay.
Hôm 21/8 vừa qua, Chính phủ tiếp tục chỉ đạo các bộ, ngành quyết liệt triển khai các biện pháp kiềm chế và giảm giá hàng hóa, dịch vụ. Trong đó, Chính phủ yêu cầu Ngân hàng Nhà nước, ngoài các biện pháp điều hành tiền tệ như thường lệ, phải chủ động thực hiện các biện pháp bổ sung theo thẩm quyền để giảm lượng tiền trong lưu thông, góp phần giảm áp lực tăng giá thị trường.
Được biết, trong thời gian qua, khi chỉ số giá tiêu dùng bị đẩy lên cao, nhiều ý kiến cho rằng, động thái mua ngoại tệ của Ngân hàng Nhà nước là một trong những nguyên nhân chính góp phần làm tăng giá.
Theo TS. Nguyễn Thị Kim Nhung - Cố vấn của Hiệp hội Ngân hàng thì, không thể đổ lỗi động thái "mạnh tay" mua ngoại tệ của Ngân hàng Nhà nước là nguyên nhân góp phần làm tăng giá. Nếu xem xét đầy đủ việc điều hành chính sách tiền tệ của Nhà nước sẽ thấy, đồng thời với việc đưa VND ra mua ngoại tệ, Ngân hàng Nhà nước cũng đã tăng gấp đôi dự trữ bắt buộc kể từ 6/2007.
Chính sách tiền tệ được thắt chặt, lãi suất cho vay của các ngân hàng thương mại tăng sẽ làm hạn chế nhu cầu vay phục vụ đầu tư sản xuất kinh doanh của người dân và khối doanh nghiệp. “Nhưng đó là cái giá cần thiết phải trả để kiềm chế lạm pháp”- TS.Nhung nhấn mạnh.
Nguyễn Hiền