Cũng như người tiêu dùng quốc tế, người tiêu dùng VN được hưởng 8 quyền cơ bản: Quyền được an toàn; quyền được thông tin; quyền được lựa chọn; quyền được lắng nghe; quyền được thoả mãn những nhu cầu cơ bản; quyền được bồi thường; quyền được giáo dục và quyền được có một môi trường lành mạnh và bền vững.
Nhưng các quyền lợi nêu trên của người tiêu dùng đã được thực thi?
Đã ra tay...
Ngay thời điểm ngày “Quyền của người tiêu dùng thế giới” (15/3), Cục Quản lý dược VN đã ra quyết định cấm lưu hành trên toàn bộ lãnh thổ VN một số loại mỹ phẩm có chứa chất màu sudan.
Cục trưởng Cục Quản lý dược Cao Minh Quang đã ra công văn yêu cầu nghiêm cấm các cơ sở sản xuất sử dụng chất màu sudan I (C.I.12055), sudan II (C.I 12140) và sudan IV (C.I 26105); chất màu sudan III (C.I 26100) trong thành phần công thức của các sản phẩm mỹ phẩm như son môi, kem đánh răng...
Đồng thời yêu cầu các cơ sở sản xuất, buôn bán và các công ty đăng ký mỹ phẩm nước ngoài lưu hành tại VN phải tiến hành rà soát việc sử dụng các dạng chất màu sudan trong thành phần công thức sản phẩm của toàn bộ các sản phẩm đã sản xuất, buôn bán, đăng ký lưu hành tại VN; phải tiến hành thu hồi triệt để các sản phẩm có chứa các dạng chất màu sudan và những cơ sở này phải chịu hoàn toàn trách nhiệm trước pháp luật về chất lượng và độ an toàn trong quá trình sản xuất và lưu thông phân phối sản phẩm trên thị trường.
Để thực hiện nghiêm yêu cầu này, Cục Quản lý dược đã yêu cầu sở y tế các địa phương phối hợp với các sở, ban, ngành thanh - kiểm tra mỹ phẩm nhập lậu, không rõ nguồn gốc, tịch thu tiêu huỷ toàn bộ các loại mỹ phẩm nhập lậu, không rõ nguồn gốc xuất xứ.
Nguyên nhân của đợt kiểm soát “rốt ráo” nêu trên bởi sudan là một hoá chất làm phẩm màu có thể gây độc tính gene và có khả năng gây nguy cơ ung thư đối với người.
Hiện các quốc gia thuộc Cộng đồng châu Âu và một số nước đã cấm sử dụng các loại sudan I, sudan II và sudan IV dùng trong mỹ phẩm. Riêng sudan III được phép sử dụng là chất màu trong mỹ phẩm, nhưng không được sử dụng trong các sản phẩm mỹ phẩm trực tiếp trên da như son môi, kem đánh răng.
Còn nhiều quyền bị xâm phạm
Có thể khẳng định rằng, vụ truy tìm chất sudan đã được diễn ra khá rầm rộ và đúng lúc. Tuy nhiên, so với thực tế những vụ việc đang hàng ngày xâm phạm đến quyền lợi của người tiêu dùng thì có thể khẳng định rằng: Cả 8 quyền của người tiêu dùng vẫn đang bị xâm phạm rất nhiều trên mọi lĩnh vực hàng hoá tiêu dùng mà người tiêu dùng chưa biết làm thế nào để tự bảo vệ được mình.
Hàng loạt hiểm hoạ từ các loại thực phẩm, rau quả do người sản xuất sử dụng hoá chất nguy hại đến sức khoẻ con người vẫn được các phương tiện thông tin đại chúng hàng ngày đưa tin như: Dùng chất kích thích trong thức ăn chăn nuôi gia súc làm cho người tiêu dùng sử dụng thịt lợn (heo) có nguy cơ mắc bệnh ung thư; rau quả các loại được phun hoá chất bảo vệ thực vật, thuốc trừ sâu độc hại cho sức khoẻ con người không được kiểm soát; thực phẩm chế biến có sử dụng hàn the, phoócmôn...
Rồi chuyện lừa dối khách hàng khi in nhãn hiệu trên bao bì như việc sữa bột được “đội lốt” là sữa tươi; bánh cuốn Thanh Trì ở siêu thị Big C được sản xuất ở một khu phố trong Hà Nội. Hay gần đây nhất là vụ phát hiện mạt sắt trong sản phẩm sữa bột Dielac của Vinamilk.
Tiến sĩ Đinh Thị Mỹ Loan - Cục trưởng Cục Quản lý cạnh tranh - cho biết: Để bảo vệ được tốt hơn quyền lợi của người tiêu dùng, Cục Quản lý cạnh tranh đang cùng các cơ quan chức năng khẩn trương soạn bản dự thảo Luật Bảo vệ người tiêu dùng để trình Quốc hội thông qua nhằm thay thế Pháp lệnh Người tiêu dùng hiện nay để bảo vệ được tốt hơn quyền lợi của người tiêu dùng.
Phó Chủ tịch Hội Tiêu chuẩn và Bảo vệ người tiêu dùng VN Đỗ Gia Phan cũng cho biết: Hội cũng đang tích cực tham gia soạn thảo dự luật này để sớm có Luật Bảo vệ người tiêu dùng, nhằm bảo vệ được tốt hơn quyền lợi của cộng đồng người tiêu dùng VN.
Theo Công Thắng
Lao Động